Trump İran Teklifini Reddetti, FED’in Yön Değişikliği, Powell’ın Veda Haftası, Trump-Xi Görüşmesi
Pazar gecesi Trump İran’ın 14 maddelik barış teklifini “uygunsuz” ilan etti; petrol pazartesi sabah yüzde 4’ün üzerinde sıçradı. Salı ABD CPI haftanın tek karar noktası, Cuma Powell sekiz yıllık görev süresini kapatıyor; Hürmüz Boğazı 10. haftaya kapalı girdi.
Dört gelişme aynı haftaya denk geldi. (1) Trump pazar gecesi İran’ın 14 maddelik barış teklifini “uygunsuz” diyerek reddetti; Hürmüz 10. haftaya kapalı girdi, pazartesi sabah petrol yüzde 4’ün üzerinde sıçradı, altın enflasyon kanalından geri çekildi. İngiltere ve Fransa savunma bakanları liderliğinde 40 ülkelik askeri planlama toplantısı haftanın diplomatik testi olacak. (2) Pimco hafta sonu “FED faiz artırabilir” dedi, Goldman Sachs ilk indirim beklentisini 2027 Mart’a kadar erteledi — son altı ayın hâkim varsayımı bir hafta sonunda silindi. (3) Powell’ın sekiz yıllık başkanlığı 15 Mayıs Cuma sona eriyor; halefi olarak gösterilen Kevin Warsh şahin profiliyle Senato’da oylanıyor. (4) Üstüne Salı 15:30 ABD CPI, Salı 23:00 Oklo Q1 bilançosu (sıfır ciro, -$0,19 EPS konsensüsü), Pazartesi BIST’te üç ağır bilanço (Pegasus, Turkcell, Doğuş Oto), Perşembe TCMB Enflasyon Raporu 2026-II Karahan İstanbul Finans Merkezi’nde 10:30, hafta içinde Trump-Xi zirvesi ve büyük teknoloji şirketlerinde yapay zekâ harcamalarına ilişkin tartışma var.
1Trump İran Teklifini Reddetti: Hürmüz 10. Haftaya Kapalı Girdi, 40 Ülke Toplantısı Yolda
Neden Önemli
Bir hafta önce “uranyum stoklarının üçüncü ülkeye transferi” hattındaki müzakere pazar gecesi kopma noktasına geldi ve piyasa pazartesi sabah bunu fiyatladı: WTI %4’ün üzerinde sıçradı, altın enflasyon endişesi kanalından geri çekildi, dolar güçlendi, gelişen piyasa para birimleri baskı altında. Pegasus için doğrudan yan kanal Heathrow uyarısıyla netleşti — Avrupa havayolu yolcu trafiği krizin maliyetini taşıyor; pazartesi bilanço gününde sektör volatilitesi yüksek olabilir. 40 ülkelik toplantı çıktısı haftanın yumuşak diplomasi tarafının somut göstergesi olacak; askeri seçenek gündemde tutulduğu sürece petrol yapısal yukarı baskıda kalır.
Etkilenen Enstrümanlar (Pazartesi 11 Mayıs sabah)
| Enstrüman | Cuma Kapanış | Pzt Açılış | Etki Yönü |
|---|---|---|---|
| WTI Ham Petrol | 94,81 $ | ≈ 98,25 $ (+%4 üzeri) | 101-103 $ direnci test, 95 $ altı sürpriz olur |
| Altın (XAU/USD) | 4.714,38 $ | ≈ 4.677 $ (-%0,8) | Enflasyon hedge zayıfladı, 4.650 $ önemli destek |
| Gümüş (XAG/USD) | 80,31 $ | ≈ 81,00 $ | Sanayi talebi dirençli, 82-85 $ koridoru |
| Bakır (HG) | 6,10+ $/lb | ≈ 6,10 $ | Hürmüz + AI veri merkezi → uzun vade destekli |
| EUR/USD | 1,1784 | ≈ 1,175-1,178 | USD en güçlü majör, 1,17 desteği yakın |
2Pimco ve Goldman Faiz İndirimi Senaryosunu Yırttı
Neden Önemli
Piyasa altı aydır “FED Mayıs-Eylül arasında faiz indirir” varsayımıyla pozisyonlandı. Bu varsayım hafta sonu 24 saatte çöktü. Önümüzdeki günlerde fed funds vadeli kontratlarında sert bir yeniden fiyatlama görmeyi bekliyoruz. Bu da uzun vadeli faizlerde yukarı baskı, dolar endeksinde değer kazancı ve riskli varlıklarda volatilite artışı demek.
Etkilenen Enstrümanlar
| Enstrüman | Cuma Kapanış | Beklenen Yön | Tetikleyici |
|---|---|---|---|
| EUR/USD | 1,1784 | FED şahin → aşağı baskı | Salı CPI %0,6 üzeri → 1,17 desteği test |
| USD/JPY | 156,40 | FED şahin → yukarı yön | 158-160 koridoru hedef |
| Altın (XAU/USD) | 4.714,38 $ | Çift yönlü (enflasyon hedge’i ↑ / reel faiz ↑ ↓) | 4.700 $ desteği kritik |
| NQ100 Vadeli | 29.332,50 | Faiz beklentisi yukarı → satış baskısı | 28.500 altı satış hızlanır |
| BTC/USD | 81.422,85 $ | Likidite daralması → aşağı yön | 78.000 $ ana destek |
3Powell’ın Son Haftası, Warsh’ın İlk Sınavı
Neden Önemli
FED başkan değişiklikleri tarihsel olarak ilk 90 günde belirgin volatilite getirdi (Greenspan-Bernanke 2006, Bernanke-Yellen 2014, Yellen-Powell 2018). Warsh’ın şahin profili, Story 2’deki “faiz artırım” senaryosunu pekiştirici bir politik sinyal demek; makro tablo ile siyasi tablo aynı yöne işaret ediyor.
Etkilenen Enstrümanlar
| Enstrüman | Beklenti | Önemli Seviye |
|---|---|---|
| DXY (Dolar Endeksi) | Şahin pivot → yukarı yön | 105 üzeri yapısal sinyal |
| Altın (XAU/USD) | İlk reaksiyon aşağı, ardından enflasyon hedge’i geri dönebilir | 4.600-4.700 $ destek bandı |
| S&P 500 / NQ100 | Kısa vadeli düzeltme baskısı | NQ100 28.500 / S&P 7.350 |
| Gelişen Ülke Borsaları | Dolar güçlenmesinden baskı (BIST dahil) | BIST 100 momentum izlenecek |
4Salı CPI: Haftanın Tek Karar Noktası
Neden Önemli
CPI verisi, haftanın diğer üç temasının (İran etkisi, FED yön değişikliği, Powell-Warsh geçişi) fiyatlamasını test edecek tek somut veri. Beklentinin üzerinde gelirse Story 2’deki “faiz artırım” senaryosu sertleşir; beklentinin altında gelirse “FED hâlâ indirir” tezi kısmen geri döner ve risk-on dalga gelir. Pazartesi sabah petrol patlamasıyla “yüksek seyirli” CPI senaryosunun olasılığı bizce yukarı kaydı.
Senaryo Matrisi
| Senaryo | EUR/USD | Altın | NQ100 | BTC |
|---|---|---|---|---|
| Yüksek (m/m %0,6+) | 1,17 altı test | 4.800 $ hedef | 28.500 altı satış | 78.000 $ test |
| Konsensüs (m/m %0,6) | 1,18 koridor | 4.700-4.750 $ koridor | 29.000 koridor | 80.000-82.000 $ |
| Düşük (m/m %0,4 altı) | 1,19 üzeri | 4.650 $ altı baskı | 30.000 üzeri test | 83.000 $+ momentum |
5BIST’te Üç Bilanço Aynı Gün
Etkilenen Enstrümanlar
| Hisse | Spot | F/K | PD/DD | ROE | Konsensüs |
|---|---|---|---|---|---|
| PGSUS (Pegasus) | ₺186,70 | 6,79× | 0,80× | %14,34 | Olumlu |
| TCELL (Turkcell) | ₺120,00 | 15,51× | 1,01× | %7,63 | Güçlü olumlu |
| DOAS (Doğuş Oto) | ₺185,90 | 14,09× | 0,61× | %4,75 | Temkinli |
Şirket Bazında
Pegasus. 6,79× F/K ve 0,80× PD/DD ile sektör ortalamasının altında. Temettü dağıtımı yok ama büyüme tarafı güçlü. Bilanço sonrası yolcu trafiği, kapasite kullanımı ve yakıt-kur etkileşimi izlenecek. 52 haftalık aralık ₺167-₺287 arasında; bilanço pozitif gelirse ₺200 direncinde tepki olası.
Turkcell. Defansif profil, yüzde 6,36 temettü verimiyle gelir odaklı portföye uygun. ROE yüzde 7,6 görece düşük görünse de düzenleyici çerçeve içinde nakit üretimi güçlü. Abone büyüme, mobil veri ARPU ve dijital servis gelirleri kritik.
Doğuş Oto. ROE yüzde 4,75 ile sektörel baskı altında. Otomotiv perakende daralması ve TCMB faiz politikası birlikte zorlayıcı bir denklem. Buna karşılık yüzde 30,81 temettü verimi öne çıkıyor; ancak sürdürülebilirliği bilanço sonrası komentaryla anlaşılacak.
6Trump-Xi Zirvesi: Çin’in İran-Rusya Hattı Masada
Neden Önemli
Zirvenin çıktısı iki yönde fiyatlanır. (a) Yumuşama sinyali: risk-on, gelişen piyasalar ve teknoloji rallisi devam eder. (b) Sertleşme: dolar güçlenir, Çin’e bağımlı emtialar (bakır, lityum, yarı iletken yan girdileri) baskı görür. Türk yatırımcı için kritik kanal BIST’te endeks momentumu ve TL’de ek volatilite.
Etkilenen Enstrümanlar
| Enstrüman | Yumuşama Senaryosu | Sertleşme Senaryosu |
|---|---|---|
| Bakır (HG) | 6,30 $ hedef | 5,80 $ destek testi |
| NQ100 | 30.000 üzeri momentum | 28.500 altı satış |
| USD/JPY | 155-156 koridor | 158 üzeri yukarı yön |
| BIST 100 | Yukarı momentum | TL volatilitesi + endeks baskısı |
7AI Capex Buyback’i Yiyor; Burry Yine Uyardı
Neden Önemli
Yapay zekâ rallisi 2025 ortasından beri ABD endekslerinin temel itici gücü oldu. Şimdi iki yapı içeride çatışıyor: (1) capex’in karşılığında gerçek gelir büyümesi ve marjlar gelene kadar piyasanın sabrı sınırlı; (2) buyback desteği zayıfladığında çoklu çarpan düzeltmesi sertleşebilir. Yabancı yatırımcı tahsisinin yüzde 63 rekoruna ulaşması, hem güven göstergesi hem de — Burry’nin uyarısı bağlamında — yapısal kırılganlık göstergesi olarak okunabilir. Story 2’deki FED yön değişikliği ile çakışırsa AI hisselerinde volatil bir dönem başlar; Oklo bilançosu salı gecesi bu dengeyi tek bir veri seti üzerinden test edecek.
Etkilenen Enstrümanlar
- NQ100 (29.332,5): AI yoğun endeks — capex tartışmasının ana ekran kahramanı
- Bakır (HG): Veri merkezi elektrik altyapısı = yapısal bakır talebi (uzun vade pozitif)
- Gümüş (XAG, 80,3 $): Yarı iletken üretiminde kritik girdi — Hürmüz helyum krizine ek talep katmanı
- BTC (81.422 $): Likidite ve risk iştahı korelasyonu — AI satışı BTC’yi de çeker
11-16 Mayıs haftası, yıl başından beri görülen en yüklü makro takvimlerden biri. Yedi temayı tek cümleye sığdırmak gerekirse: Trump’ın pazar gecesi İran teklifini reddetmesi enerji baskısını sertleştirdi, FED’in tonu şahin tarafa kaydı; Powell’ın koltuğunu Cuma daha şahin bir isme devretmesi muhtemel; Salı CPI ise tüm bu fiyatlamayı tek veriyle test edecek.
Yatırımcı için haftanın dört odak noktası belirgin. (1) Pazartesi sabahı Bessent’in Japonya açıklamaları ve BIST bilançoları (Pegasus için Heathrow yan sinyali dahil) — Türk yatırımcıya en hızlı dönüşü olan tema. (2) Salı 15:30 TSI ABD CPI — haftanın ana fiyatlama anı; özellikle altın ve EUR/USD tarafı için kritik. Aynı gün 23:00 TSI Oklo Q1 bilançosu “AI-nükleer” tezini test edecek ikinci ABD katalisti. (3) Perşembe 10:30 TCMB Başkanı Karahan’ın Enflasyon Raporu 2026-II sunumu — TL ve BIST için yerli karar noktası. (4) Cuma 15 Mayıs FED başkanlık geçişi — uzun vadeli pozisyon yapılandırması açısından yıl içinde en önemli politik miladlardan biri.
Risk yönetimi tarafında bu hafta için TGS Araştırma’nın üç dikkat noktası var: (a) Salı CPI öncesi NQ100 ve EUR/USD’de kısa vadeli pozisyon büyüklüğünü gözden geçirmek; (b) Altın ve gümüş pozisyonlarını mevcut seviyelerde korumak — pazartesi sabah altının enflasyon kanalından geri çekilmesi geçici olabilir, jeopolitik hedge tarafı yerinde duruyor; (c) Hürmüz’un olası açılış senaryosuna karşı petrol ve havayolu hisselerinde stop seviyelerini yeniden değerlendirmek — özellikle Pegasus bilançosunun ardından.
Sürpriz risk tarafında üç wildcard var: (1) 40 ülkelik Hürmüz toplantısından çıkacak somut bir askeri operasyon veya tersine ani diplomatik uzlaşı sinyali; (2) Warsh onay oylamasının başarısız sonuçlanması ya da tarihinin değişmesi; (3) Trump-Xi zirvesinde Çin’in İran-Rusya konularında beklenmedik bir taviz ya da sertleşme. Üçü de hikâyenin yönünü bir gecede tersine çevirebilir.
